ಭಾರತದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ 2026ರ ನಂತರ ನಡೆಯಲಿರುವ ‘ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಡಣೆ’ (Delimitation) ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಈಗ ಉತ್ತರ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ನಡುವಿನ ಹೊಸ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ದಕ್ಷಿಣದ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ನಷ್ಟವಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ಡಿ.ಕೆ. ಸುರೇಶ್ ನೀಡಿರುವ ಹೇಳಿಕೆ ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಗಿದೆ.
ಏನಿದು ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಡಣೆ ವಿವಾದ?
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಜನಗಣತಿಯ ನಂತರ ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಲೋಕಸಭಾ ಮತ್ತು ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಮರುಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, 1976ರಿಂದ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಈಗ 2026ರ ನಂತರ ಇದನ್ನು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದ್ದು, ಇದು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಸೀಟುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದ ದಕ್ಷಿಣದ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಕಡಿಮೆ ಸೀಟುಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಅಪಾಯವಿದೆ.
ಡಿ.ಕೆ. ಸುರೇಶ್ ಅವರ ಆತಂಕದ ಹಿಂದಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು:
1. ಆರ್ಥಿಕ ಅನುದಾನದ ಹಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅನ್ಯಾಯ: ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ನೀಡುವ ತೆರಿಗೆ ಪಾಲನ್ನು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯಗಳು (ಕರ್ನಾಟಕ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಕೇರಳ ಇತ್ಯಾದಿ) ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಿವೆ. ಆದರೆ, ಈಗ ಅದೇ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಮಾನದಂಡವನ್ನು ಬಳಸಿದರೆ, ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ದಕ್ಷಿಣದ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಿಗುವ ಹಣಕಾಸು ಅನುದಾನ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ, ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸ್ಫೋಟಗೊಂಡಿರುವ ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಹಣ ಹರಿಯಲಿದೆ.
2. ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯದ ನಷ್ಟ: ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯಗಳ ಸಂಸದರ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ, ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಮೇಲೆ ಈ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗಿರುವ ಪ್ರಭಾವ ಕುಗ್ಗಲಿದೆ. ದಕ್ಷಿಣದ ರಾಜ್ಯಗಳು ದೇಶದ ಜಿಡಿಪಿಗೆ (GDP) ಗರಿಷ್ಠ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರೂ, ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಅಧಿಕಾರ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯಗಳ ಪಾಲಾಗಲಿದೆ ಎಂಬುದು ಸುರೇಶ್ ಅವರ ವಾದದ ಸಾರಾಂಶವಾಗಿದೆ.
3. ಸಾಧನೆಗೆ ಸಿಗದ ‘ಬಹುಮಾನ’: ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸರಾಸರಿಗಿಂತ ಉತ್ತಮ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದೆ. ಆದರೆ ಕ್ಷೇತ್ರ ಮರುವಿಂಗಡಣೆಯಿಂದ ಈ ಸಾಧನೆಯೇ ನಮಗೆ ‘ಶಿಕ್ಷೆ’ಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಲಿದೆ ಎಂಬ ಭೀತಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ.
ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ: ಮುಂದಿರುವ ದಾರಿ ಯಾವುದು?
ಈ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸಲು ತಜ್ಞರು ಕೆಲವು ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ:
- ಮಾನದಂಡದ ಬದಲಾವಣೆ: ಕೇವಲ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ರಾಜ್ಯದ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಗತಿ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಸೀಟುಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡಬೇಕು.
- ಸಂಸತ್ತಿನ ಮೇಲ್ಮನೆ (ರಾಜ್ಯಸಭೆ) ಬಲವರ್ಧನೆ: ರಾಜ್ಯಗಳ ಹಿತಾಸಕ್ತಿ ಕಾಪಾಡಲು ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಮಾನ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ನೀಡುವ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತಿಸಬೇಕಿದೆ.
- ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಹಾರ: ಅನುದಾನ ಹಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣದ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಆಗುವ ನಷ್ಟವನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಲು ವಿಶೇಷ ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ಯಾಕೇಜ್ಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಬೇಕು.
ತೀರ್ಮಾನ:
ಡಿ.ಕೆ. ಸುರೇಶ್ ಅವರು ಎತ್ತಿರುವ ಪ್ರಶ್ನೆಯು ಕೇವಲ ಒಂದು ಪಕ್ಷದ ನಿಲುವಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಇಡೀ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಆತಂಕವಾಗಿದೆ. ಒಕ್ಕೂಟ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಭಾಗದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಇನ್ನೊಂದು ಭಾಗದ ಹಿನ್ನಡೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಾರದು. ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಮರುವಿಂಗಡಣೆ ಮಾಡುವಾಗ ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
