ಮೈಸೂರು: ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ನಗರಿ ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವವಿಖ್ಯಾತ ದಸರಾ ಮಹೋತ್ಸವದ ಸಿದ್ಧತೆಗಳ ನಡುವೆಯೇ ಹೊಸದೊಂದು ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಹಾಗೂ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಂಘರ್ಷ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ. ದಸರಾ ಉತ್ಸವದ ಅಂಗವಾಗಿ ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಕರಾವಳಿ ಭಾಗದ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಜಾನಪದ ಕ್ರೀಡೆಯಾದ ‘ಕಂಬಳ’ವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ಮುಂದಾಗಿರುವುದಕ್ಕೆ ಮೈಸೂರು ರಾಜವಂಶಸ್ಥ ಹಾಗೂ ಸಂಸದ ಯದುವೀರ್ ಕೃಷ್ಣದತ್ತ ಚಾಮರಾಜ ಒಡೆಯರ್ ಮತ್ತು ಮಾಜಿ ಸಂಸದ ಪ್ರತಾಪ್ ಸಿಂಹ ತೀವ್ರ ವಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
“ನಮ್ಮ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಚರಣೆಯ ನಡುವೆ ಬೇರೆ ಪ್ರಾಂತದ ಆಚರಣೆಯನ್ನು ತಂದು ತುರುಕುವ ಅಗತ್ಯವೇನಿದೆ?” ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿರುವ ಉಭಯ ನಾಯಕರು, ದಸರಾ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರಿನ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ಯದುವೀರ್ ಮತ್ತು ಪ್ರತಾಪ್ ಸಿಂಹ ಅವರ ಆಕ್ಷೇಪವೇನು? ಮೈಸೂರು ದಸರಾಕ್ಕೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ನಾನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಸುದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಚೌಕಟ್ಟಿದೆ. ನವರಾತ್ರಿಯ ಆಚರಣೆಗಳು ನಿಶ್ಚಿತ ಪದ್ಧತಿಯಂತೆ ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ಕಂಬಳವು ಕರಾವಳಿ (ತುಳುನಾಡು) ಭಾಗದ ಅತ್ಯಂತ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕ್ರೀಡೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅದನ್ನು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಆಚರಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಅದನ್ನು ತಂದು ಮೈಸೂರು ದಸರಾದ ಚೌಕಟ್ಟಿನೊಳಗೆ ಸೇರಿಸುವುದರಿಂದ ದಸರಾದ ಮೂಲ ಸ್ವರೂಪ ಹಾಗೂ ಗಾಂಭೀರ್ಯತೆಗೆ ಧಕ್ಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಮೈಸೂರು ಮುಖಂಡರ ವಾದವಾಗಿದೆ.
ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹಾಗೂ ರಾಜಕೀಯ ಆಯಾಮ):
- ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಸ್ಮಿತೆಗಳ ಸಂಘರ್ಷ: ಕರ್ನಾಟಕದ ಒಳಗೆ ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಎರಡೂ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೀಮಂತವಾಗಿವೆ. ಆದರೆ, ಒಂದರೊಳಗೆ ಮತ್ತೊಂದನ್ನು ಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡಲು ಹೊರಟಾಗ ಇಂತಹ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಸ್ಮಿತೆಯ ಘರ್ಷಣೆಗಳು ಉಂಟಾಗುವುದು ಸಹಜ. ಸರ್ಕಾರವು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಆಕರ್ಷಣೆಗೆ ಕಂಬಳ ತರಲು ಬಯಸಿದರೆ, ಸ್ಥಳೀಯರು ತಮ್ಮ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಶುದ್ಧತೆಯನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
- ರಾಜವಂಶಸ್ಥರ ಧ್ವನಿ: ದಸರಾ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಪಾತ್ರ ಇಂದಿಗೂ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ. ಯದುವೀರ್ ಒಡೆಯರ್ ಅವರೇ ನೇರವಾಗಿ ಈ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿರುವುದರಿಂದ, ಸರ್ಕಾರವು ಈ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಮರುಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕಾದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿದೆ.
- ಸರ್ಕಾರದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ತಲೆಕೆಳಗು?: ದಸರಾ ಮಹೋತ್ಸವಕ್ಕೆ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಪ್ರಚಾರ ನೀಡಲು ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿ ಭಾಗದ ಜನರನ್ನು ಸೆಳೆಯಲು ಸರ್ಕಾರ ಈ ಹೊಸ ಪ್ರಯೋಗಕ್ಕೆ ಕೈಹಾಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತಿರುವ ತೀವ್ರ ಪ್ರತಿರೋಧದಿಂದಾಗಿ ಈ ಯೋಜನೆಗೆ ಹಿನ್ನಡೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ದಟ್ಟವಾಗಿದೆ.
ಒಟ್ಟಾರೆ: ಕಂಬಳ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ದಸರಾ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಬೇರೆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಿದರೆ ಯಾವುದೇ ಆಕ್ಷೇಪವಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ನಾಡಹಬ್ಬದ ಪವಿತ್ರ ದಿನಗಳಲ್ಲೇ ಇದನ್ನು ಮಾಡುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ ಎಂಬ ಒಟ್ಟಾರೆ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ವಿವಾದವು ಮುಂಬರುವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರ ಹಾಗೂ ಮೈಸೂರಿನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನಾಯಕರ ನಡುವೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಕಾವೇರಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ.