ನವದೆಹಲಿ: ದೆಹಲಿ ಗಲಭೆ ಸಂಚಿನ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಸುದೀರ್ಘ ಕಾಲದಿಂದ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರುವ ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ (JNU) ಮಾಜಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಉಮರ್ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಜಾಮೀನು ಅರ್ಜಿಯ ವಿಚಾರಣೆ ವೇಳೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ಮತ್ತು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ. ಉಮರ್ ಖಾಲಿದ್ ಅವರಿಗೆ ಜಾಮೀನು ನಿರಾಕರಿಸಿ ಕೆಳ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಹಾಗೂ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ್ದ ಆದೇಶದ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ತೀರ್ಪಿನ ಆಧಾರಗಳ ಕುರಿತು ದೇಶದ ಪರಮೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತೀವ್ರ ಅಸಮಾಧಾನ ಹೊರಹಾಕಿದೆ.
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ಈ ಕಠಿಣ ನಿಲುವು ಸದ್ಯ ಕಾನೂನು ವಲಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಸಂಚಲನ ಮೂಡಿಸಿದ್ದು, ಉಮರ್ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಭರವಸೆ ತಂದಿಟ್ಟಿದೆ.
ಕೆಳ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಆದೇಶದ ವಿರುದ್ಧ ಸುಪ್ರೀಂ ಚಾಟಿ
ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ನ್ಯಾಯಪೀಠವು, ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುವಾಗ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾದ ತತ್ವಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿತು. “ಜಾಮೀನು ನೀಡುವುದು ನಿಯಮ, ಆದರೆ ಅದನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸುವುದು ಕೇವಲ ಅಪರೂಪದ ಅಪವಾದವಾಗಿರಬೇಕು. ಕೇವಲ ಆರೋಪಪಟ್ಟಿ (ಚಾರ್ಜ್ಶೀಟ್) ದೊಡ್ಡದಾಗಿದೆ ಅಥವಾ ಗಂಭೀರವಾದ ಕಾಯ್ದೆಗಳನ್ನು (UAPA) ಹಾಕಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಏಕಮಾತ್ರ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ತನಿಖೆಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರನ್ನು ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟಾವಧಿಗೆ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿಡುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ” ಎಂದು ಪೀಠವು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.
ಹೈಕೋರ್ಟ್ ತನ್ನ ಆದೇಶದಲ್ಲಿ ಆರೋಪಗಳ ಆಳ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳ ನಿಖರತೆಯನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ.
ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಉಮರ್ ಖಾಲಿದ್
ಕಳೆದ 2020ರ ದೆಹಲಿ ಗಲಭೆಯ ಹಿಂದಿನ ಮಾಸ್ಟರ್ ಮೈಂಡ್ ಹಾಗೂ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ತಡೆ ಕಾಯ್ದೆ (UAPA) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಉಮರ್ ಖಾಲಿದ್ ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೆ ಅವರು ಜೈಲಿನಲ್ಲೇ ಇದ್ದಾರೆ. ಹಲವು ಬಾರಿ ಕೆಳ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹಾಗೂ ದೆಹಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಜಾಮೀನಿಗಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರೂ, ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ತೀವ್ರ ಆಕ್ಷೇಪದಿಂದಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಜಾಮೀನು ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈಗ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ಕಠಿಣ ಮುಖಭಾವ ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೂ ಇಕ್ಕಟ್ಟು ತಂದಿದೆ.
ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ – ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನಿಲುವಿನ ಪ್ರಮುಖ ಆಯಾಮಗಳು:
- ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯುವಿಕೆ: ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಕಠಿಣ ಕಾಯ್ದೆಗಳ (PMLA ಅಥವಾ UAPA) ಅಡಿಯಲ್ಲೂ ಸುದೀರ್ಘ ಕಾಲ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಆರೋಪಿಗಳಿಗೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಜಾಮೀನು ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಟ್ರೆಂಡ್ಗೆ ಈ ಪ್ರಕರಣವೂ ಮತ್ತೊಂದು ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.
- ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಸಂದೇಶ: ಕೇವಲ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಹೊರಿಸುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅದನ್ನು ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಲು ಸೂಕ್ತ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಕರ್ತವ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೋರ್ಟ್ ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಎಚ್ಚರಿಸಿದೆ.
- ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ವಿಳಂಬ: ವಿಚಾರಣೆ ಆರಂಭವಾಗದೆ ವರ್ಷಗಟ್ಟಲೆ ಆರೋಪಿಯನ್ನು ಜೈಲಿನಲ್ಲಿಡುವುದು ಶಿಕ್ಷೆಗಿಂತಲೂ ಘೋರ ಎಂಬ ವಾದಕ್ಕೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ನಡೆ ಬಲ ತುಂಬಿದೆ.
ಇಂಟರ್ನೆಟ್ನಲ್ಲಿ ತೀವ್ರಗೊಂಡ ಚರ್ಚೆ
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ಈ ಅಸಮಾಧಾನದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಪರ-ವಿರೋಧದ ಚರ್ಚೆಗಳು ತೀವ್ರಗೊಂಡಿವೆ. ಉಮರ್ ಖಾಲಿದ್ ಬೆಂಬಲಿಗರು ಮತ್ತು ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನಿಲುವನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ದೆಹಲಿ ಗಲಭೆಯ ಸಂತ್ರಸ್ತರ ಪರವಾಗಿ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತುವವರು ದೇಶವಿರೋಧಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಆರೋಪ ಹೊತ್ತವರ ವಿರುದ್ಧ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮ ಮುಂದುವರಿಯಬೇಕು ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಏನೇ ಆದರೂ, ಮುಂದಿನ ವಿಚಾರಣೆಯ ದಿನಗಳಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಉಮರ್ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಜಾಮೀನು ಅರ್ಜಿಯ ಕುರಿತು ಯಾವ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಿದೆ ಎಂಬುದು ಇಡೀ ದೇಶದ ಕುತೂಹಲಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
ಹೈಪ್ರೊಫೈಲ್ ಪ್ರಕರಣಕ್ಕೆ ಸುಪ್ರೀಂನಲ್ಲಿ ಬಿಗ್ ಟ್ವಿಸ್ಟ್: ಉಮರ್ ಖಾಲಿದ್ ಸುದೀರ್ಘ ಜೈಲುವಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ಪರಮೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮಹತ್ವದ ನಡೆ!
ನವದೆಹಲಿ: ದೆಹಲಿ ಗಲಭೆ ಸಂಚಿನ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಸುದೀರ್ಘ ಕಾಲದಿಂದ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರುವ ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ (JNU) ಮಾಜಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಉಮರ್ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಜಾಮೀನು ಅರ್ಜಿಯ ವಿಚಾರಣೆ ವೇಳೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ಮತ್ತು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ. ಉಮರ್ ಖಾಲಿದ್ ಅವರಿಗೆ ಜಾಮೀನು ನಿರಾಕರಿಸಿ ಕೆಳ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಹಾಗೂ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ್ದ ಆದೇಶದ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ತೀರ್ಪಿನ ಆಧಾರಗಳ ಕುರಿತು ದೇಶದ ಪರಮೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ತೀವ್ರ ಅಸಮಾಧಾನ ಹೊರಹಾಕಿದೆ.
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ಈ ಕಠಿಣ ನಿಲುವು ಸದ್ಯ ಕಾನೂನು ವಲಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಸಂಚಲನ ಮೂಡಿಸಿದ್ದು, ಉಮರ್ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಭರವಸೆ ತಂದಿಟ್ಟಿದೆ.
ಕೆಳ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಆದೇಶದ ವಿರುದ್ಧ ಸುಪ್ರೀಂ ಚಾಟಿ
ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ನ್ಯಾಯಪೀಠವು, ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುವಾಗ ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳು ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾದ ತತ್ವಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿತು. “ಜಾಮೀನು ನೀಡುವುದು ನಿಯಮ, ಆದರೆ ಅದನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸುವುದು ಕೇವಲ ಅಪರೂಪದ ಅಪವಾದವಾಗಿರಬೇಕು. ಕೇವಲ ಆರೋಪಪಟ್ಟಿ (ಚಾರ್ಜ್ಶೀಟ್) ದೊಡ್ಡದಾಗಿದೆ ಅಥವಾ ಗಂಭೀರವಾದ ಕಾಯ್ದೆಗಳನ್ನು (UAPA) ಹಾಕಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಏಕಮಾತ್ರ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ತನಿಖೆಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರನ್ನು ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟಾವಧಿಗೆ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿಡುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ” ಎಂದು ಪೀಠವು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದೆ.
ಹೈಕೋರ್ಟ್ ತನ್ನ ಆದೇಶದಲ್ಲಿ ಆರೋಪಗಳ ಆಳ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳ ನಿಖರತೆಯನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ.
ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಉಮರ್ ಖಾಲಿದ್
ಕಳೆದ 2020ರ ದೆಹಲಿ ಗಲಭೆಯ ಹಿಂದಿನ ಮಾಸ್ಟರ್ ಮೈಂಡ್ ಹಾಗೂ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ತಡೆ ಕಾಯ್ದೆ (UAPA) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಉಮರ್ ಖಾಲಿದ್ ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೆ ಅವರು ಜೈಲಿನಲ್ಲೇ ಇದ್ದಾರೆ. ಹಲವು ಬಾರಿ ಕೆಳ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹಾಗೂ ದೆಹಲಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಜಾಮೀನಿಗಾಗಿ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರೂ, ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ತೀವ್ರ ಆಕ್ಷೇಪದಿಂದಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಜಾಮೀನು ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈಗ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ಕಠಿಣ ಮುಖಭಾವ ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೂ ಇಕ್ಕಟ್ಟು ತಂದಿದೆ.
ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ – ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನಿಲುವಿನ ಪ್ರಮುಖ ಆಯಾಮಗಳು:
- ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯುವಿಕೆ: ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಕಠಿಣ ಕಾಯ್ದೆಗಳ (PMLA ಅಥವಾ UAPA) ಅಡಿಯಲ್ಲೂ ಸುದೀರ್ಘ ಕಾಲ ಜೈಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಆರೋಪಿಗಳಿಗೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಜಾಮೀನು ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಟ್ರೆಂಡ್ಗೆ ಈ ಪ್ರಕರಣವೂ ಮತ್ತೊಂದು ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.
- ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಸಂದೇಶ: ಕೇವಲ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ಹೊರಿಸುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅದನ್ನು ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಲು ಸೂಕ್ತ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಕರ್ತವ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೋರ್ಟ್ ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಎಚ್ಚರಿಸಿದೆ.
- ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ವಿಳಂಬ: ವಿಚಾರಣೆ ಆರಂಭವಾಗದೆ ವರ್ಷಗಟ್ಟಲೆ ಆರೋಪಿಯನ್ನು ಜೈಲಿನಲ್ಲಿಡುವುದು ಶಿಕ್ಷೆಗಿಂತಲೂ ಘೋರ ಎಂಬ ವಾದಕ್ಕೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ನಡೆ ಬಲ ತುಂಬಿದೆ.
ಇಂಟರ್ನೆಟ್ನಲ್ಲಿ ತೀವ್ರಗೊಂಡ ಚರ್ಚೆ
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ಈ ಅಸಮಾಧಾನದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಪರ-ವಿರೋಧದ ಚರ್ಚೆಗಳು ತೀವ್ರಗೊಂಡಿವೆ. ಉಮರ್ ಖಾಲಿದ್ ಬೆಂಬಲಿಗರು ಮತ್ತು ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನಿಲುವನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ದೆಹಲಿ ಗಲಭೆಯ ಸಂತ್ರಸ್ತರ ಪರವಾಗಿ ಧ್ವನಿ ಎತ್ತುವವರು ದೇಶವಿರೋಧಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಆರೋಪ ಹೊತ್ತವರ ವಿರುದ್ಧ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮ ಮುಂದುವರಿಯಬೇಕು ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಏನೇ ಆದರೂ, ಮುಂದಿನ ವಿಚಾರಣೆಯ ದಿನಗಳಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಉಮರ್ ಖಾಲಿದ್ ಅವರ ಜಾಮೀನು ಅರ್ಜಿಯ ಕುರಿತು ಯಾವ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಿದೆ ಎಂಬುದು ಇಡೀ ದೇಶದ ಕುತೂಹಲಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.