ಪ್ಯಾಕೇಜ್ಡ್ ಫುಡ್ ‘ವಾರ್ನಿಂಗ್ ಲೇಬಲ್’ ಜಾರಿಗೆ ಹಿಂದೇಟು ಏಕೆ?: ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಮಣಿದಿದೆಯೇ ಎಂದು ಕೇಂದ್ರವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂ!

ನವದೆಹಲಿ:ಸಕ್ಕರೆ, ಉಪ್ಪು ಮತ್ತು ಕೊಬ್ಬಿನಂಶ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಪ್ಯಾಕೇಜ್ಡ್ (ಪೊಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿನ) ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಮೇಲೆ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣುವಂತೆ ‘ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಲೇಬಲ್’ (Front-of-Pack Warning Labels) ಮುದ್ರಿಸುವ ನಿಯಮ ಜಾರಿಗೆ ತರಲು ವಿಳಂಬ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಹಾಗೂ ಭಾರತೀಯ ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಗುಣಮಟ್ಟ ಪ್ರಾಧಿಕಾರವನ್ನು (FSSAI) ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಗುರುವಾರ ತೀವ್ರ ತರಾಟೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದೆ.

“ಈ ದೇಶದ ಜನರು ಆರೋಗ್ಯವಾಗಿರಬಾರದೇ? ಬೆಳೆಯುವ ಮಕ್ಕಳ ಆರೋಗ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಕಾಳಜಿ ಇಲ್ಲವೇ?” ಎಂದು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ಜೆ.ಬಿ. ಪಾರ್ದಿವಾಲಾ ಹಾಗೂ ಕೆ. ವಿನೋದ್ ಚಂದ್ರನ್ ಅವರಿದ್ದ ಪೀಠವು ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಕಟುವಾಗಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದೆ.

ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಕಟು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಹಾಗೂ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ:

• ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಮಣಿದಿದೆಯೇ ಸರ್ಕಾರ?: ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಲೇಬಲ್ ಕುರಿತು ಕಳೆದ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲೇ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸೂಚನೆ ನೀಡಿದ್ದರೂ, FSSAI ಈ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳದೆ ದಿನದೂಡುತ್ತಿರುವುದಕ್ಕೆ ಕೋರ್ಟ್ ತೀವ್ರ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿತು. ದೊಡ್ಡ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಕಂಪನಿಗಳು ಮತ್ತು ಆಹಾರ ತಯಾರಕರ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಮಣಿದು ಈ ನಿಯಮವನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲು ಸರ್ಕಾರ ಹಿಂದೇಟು ಹಾಕುತ್ತಿದೆಯೇ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಪೀಠ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿತು.
• ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ತಿಳಿಯುವ ಹಕ್ಕಿದೆ: ಪ್ಯಾಕೇಜ್ಡ್ ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಸಕ್ಕರೆ ಮತ್ತು ಉಪ್ಪಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಎಷ್ಟಿದೆ ಎಂಬ ಕರಾರುವಕ್ಕಾದ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಲೇಬಲ್ ಇದ್ದರೆ ಗ್ರಾಹಕರು ಖರೀದಿಸುವ ಮುನ್ನ ಎಚ್ಚರವಹಿಸಬಹುದು. “ಇದು ತಯಾರಕರ ವ್ಯವಹಾರಕ್ಕೆ ಪೆಟ್ಟು ನೀಡಬಹುದು ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ, ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ನಿರಾಕರಿಸುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ. ಯಾವ ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಏನಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವ ಹಕ್ಕು ಗ್ರಾಹಕರಿಗಿದೆ” ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿತು.
• ಸರ್ಕಾರದ ವಾದವೇನಿತ್ತು?: ಕೇಂದ್ರದ ಪರವಾಗಿ ಹಾಜರಿದ್ದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಸಾಲಿಸಿಟರ್ ಜನರಲ್ ಬ್ರಿಜೇಂದರ್ ಚಹರ್ ಅವರು, “ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ದೇಶಗಳ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿದರೆ ನಮ್ಮ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಹಾರಗಳಾದ ‘ನಮ್‌ಕೀನ್’ (ಖಾರ/ಮಿಕ್ಸ್‌ಚರ್) ನಂತಹ ತಿಂಡಿಗಳ ಮೇಲೂ ‘ರೆಡ್ ಮಾರ್ಕ್’ (ಅಪಾಯಕಾರಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆ) ಹಾಕಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಹಾರ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ತೊಂದರೆಯಾಗುತ್ತದೆ” ಎಂದು ವಾದಿಸಿದರು.
• ಸುಪ್ರೀಂ ತಿರುಗೇಟು: ಸರ್ಕಾರದ ಈ ವಾದವನ್ನು ಸಾರಾಸಗಟಾಗಿ ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದ ನ್ಯಾಯಪೀಠ, “ಹಾಗಾದರೆ ಭಾರತವು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯಬೇಕೆ? ದೇಶದ ನಾಗರಿಕರ, ಅದರಲ್ಲೂ ಮಕ್ಕಳ ಆರೋಗ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ನಮಗೆ ಕಾಳಜಿ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ತೋರಿಸಬೇಕಿದೆ” ಎಂದು ಮಾರ್ಮಿಕವಾಗಿ ನುಡಿಯಿತು. “ಖರೀದಿಸುವ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಬಿಡಿ, ಆದರೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡುವುದು ನಿಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯ” ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ತಿಳಿಸಿತು.

ಅಂತಿಮ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಮತ್ತು ಡೆಡ್‌ಲೈನ್:

ಇದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಯ ವಿಚಾರವಾಗಿದ್ದು, ಮುಂದಿನ ಎರಡು ವಾರಗಳ ಒಳಗೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಲೇಬಲ್ ಅಳವಡಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ತಿಳಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಕೇಂದ್ರ ಹಾಗೂ FSSAI ಗೆ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಗಡುವು ನೀಡಿದೆ. “ಸರ್ಕಾರವೇ ಈ ಕುರಿತು ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆಯೋ ಅಥವಾ ನಾವೇ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಬೇಕೋ?” ಎಂದು ಖಡಕ್ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ, ಈ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಲುವನ್ನು ಕೋರ್ಟ್ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದೆ.