ಕರ್ನಾಟಕದ ಬಜೆಟ್ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಮತ್ತು ವಜುಬಾಯಿ ವಾಲಾ ಅವರ ಸಾಧನೆಗಳ ಕುರಿತಾದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಇಲ್ಲಿದೆ.
ಬಜೆಟ್ ಸರದಾರರು: ದಾಖಲೆ ಬರೆದ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಮತ್ತು ವಜುಬಾಯಿ ವಾಲಾ
ಕರ್ನಾಟಕದ ರಾಜಕೀಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡನೆ ಎನ್ನುವುದು ಕೇವಲ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳ ಆಟವಲ್ಲ, ಅದು ಆಡಳಿತದ ಹಿಡಿತದ ಸಂಕೇತವೂ ಹೌದು. ಇತ್ತೀಚಿನ ರಾಜಕೀಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬಾರಿ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡಿಸಿದ ದಾಖಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಎಂ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಅವರು ಹೊಸ ಇತಿಹಾಸ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರಮುಖ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ
| ನಾಯಕರು | ಮಂಡಿಸಿದ ಒಟ್ಟು ಬಜೆಟ್ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ | ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ |
| ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ | 15 | ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಮತ್ತು ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವ |
| ವಜುಬಾಯಿ ವಾಲಾ | 18 | ಗುಜರಾತ್ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವ (ಮಾಜಿ ರಾಜ್ಯಪಾಲರು) |
| ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಹೆಗಡೆ | 13 | ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ |
ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಅವರ ಸ್ಥಾನವೇನು?
- ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ಸ್ಥಾನ: ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬಜೆಟ್ ಮಂಡಿಸಿದ ದಾಖಲೆ ಈಗ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಅವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಹಿಂದೆ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಹೆಗಡೆ ಅವರು 13 ಬಜೆಟ್ ಮಂಡಿಸಿ ದಾಖಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದರು. ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಅವರು 2024-25ರ ಸಾಲಿನ ಬಜೆಟ್ ಸೇರಿ ಒಟ್ಟು 15 ಬಾರಿ ಆಯವ್ಯಯ ಮಂಡಿಸಿ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೇರಿದ್ದಾರೆ.
- ರಾಷ್ಟ್ರ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ವಜುಬಾಯಿ ವಾಲಾ ದಾಖಲೆ: ನೀವು ಕೇಳಿದಂತೆ, ದೇಶದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಧಿಕ ಬಾರಿ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡಿಸಿದ ಕೀರ್ತಿ ವಜುಬಾಯಿ ವಾಲಾ ಅವರಿಗೆ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಇವರು ಗುಜರಾತ್ನಲ್ಲಿ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವರಾಗಿ ದಾಖಲೆಯ 18 ಬಾರಿ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ನಂತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಾಗಿಯೂ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು ಎಂಬುದು ಗಮನಾರ್ಹ.
ಯಾರಿಗೆ ಎಷ್ಟನೇ ಸ್ಥಾನ? (ದೇಶದ ಪ್ರಮುಖರು)
ರಾಷ್ಟ್ರ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರಮುಖ ನಾಯಕರನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ:
- ಮೊರಾರ್ಜಿ ದೇಸಾಯಿ: ಕೇಂದ್ರ ಬಜೆಟ್ ಅನ್ನು 10 ಬಾರಿ ಮಂಡಿಸಿ ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ದಾಖಲೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.
- ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ: ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಬಜೆಟ್ಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿದರೆ, ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಅವರು ದೇಶದ ಬೆರಳೆಣಿಕೆಯಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಬಜೆಟ್ ಮಂಡಿಸಿದ ನಾಯಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದಾರೆ (ವಜುಬಾಯಿ ವಾಲಾ ನಂತರದ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇವರೂ ಒಬ್ಬರು).
ಗಮನಿಸಿ: ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ ಅವರು ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವರಾಗಿ ಹಾಗೂ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಸತತವಾಗಿ ಬಜೆಟ್ ಮಂಡಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದು, ಸಾಮಾಜಿಕ ನ್ಯಾಯದ ‘ಅಹಿಂದ’ ಮಾದರಿಯ ಬಜೆಟ್ಗಳಿಗೆ ಅವರು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.