ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಹಳೆ ಮೈಸೂರು ಭಾಗ (Old Mysuru Region) ಎಂದರೆ ಅದು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪಕ್ಷವಾದ ಜೆಡಿಎಸ್ನ ಭದ್ರಕೋಟೆ ಎಂದೇ ಬಿಂಬಿತವಾಗಿತ್ತು. ಒಕ್ಕಲಿಗ ಸಮುದಾಯದ ಬಲಿಷ್ಠ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ದಶಕಗಳಿಂದ ಈ ಭಾಗವನ್ನು ಆಳಿದ್ದ ದಳಪತಿಗಳಿಗೆ ಇದೀಗ ‘ಕನಕಪುರ ಬಂಡೆ’ ಖ್ಯಾತಿಯ ಡಿಕೆ ಶಿವಕುಮಾರ್ ನುಂಗಲಾರದ ತುತ್ತಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಚುನಾವಣಾ ಅಖಾಡದಲ್ಲಿ ಡಿಕೆಶಿ ಹೂಡಿದ “ಒಂದು ಬಾರಿ ಪೆನ್ ಮತ್ತು ಪೇಪರ್ ಕೊಡಿ” ಎಂಬ ಒಂದೇ ಒಂದು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಅಸ್ತ್ರ ಹಳೆ ಮೈಸೂರು ಭಾಗದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನೇ ಬದಲಿಸಿದ್ದು, ಜೆಡಿಎಸ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ನಡುಗಿಸಿದೆ.
ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪಕ್ಷದ ವೋಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗೆ ಡಿಕೆಶಿ ಹೇಗೆ ಲಗ್ಗೆ ಇಟ್ಟರು? “ಪೆನ್-ಪೇಪರ್” ರಾಜಕಾರಣದ ಹಿಂದಿರುವ ಅಸಲಿ ಗೇಮ್ ಪ್ಲಾನ್ ಏನು? ಇಲ್ಲಿದೆ ಒಂದು ಸಮಗ್ರ ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ.
1. ಏನಿದು “ಒಂದು ಬಾರಿ ಪೆನ್ ಪೇಪರ್” ಅಸ್ತ್ರ?
ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಡಿಕೆ ಶಿವಕುಮಾರ್ ಹಳೆ ಮೈಸೂರು ಭಾಗದ ಜನರ ಮುಂದೆ ಕೈಮುಗಿದು ಒಂದು ಮನವಿ ಮಾಡಿದ್ದರು. “ನನ್ನ ಕೈಗೆ ಒಂದು ಬಾರಿ ಪೆನ್ ಮತ್ತು ಪೇಪರ್ ಕೊಡಿ, ನಿಮ್ಮ ಭಾಗದ ಹಣೆಬರಹವನ್ನು ನಾನು ಬರೆಯುತ್ತೇನೆ” ಎಂದು ಭಾಷಣ ಮಾಡಿದ್ದರು.
- ಅಂತರಾರ್ಥ: ಇದರ ನೇರ ಅರ್ಥ, ತಮಗೆ ಅಧಿಕಾರ ನೀಡಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ (CM Chair) ಕೂರಿಸಿದರೆ, ಸರಕಾರಿ ಆದೇಶಗಳಿಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕುವ ಅಧಿಕಾರ (ಪೆನ್ ಮತ್ತು ಪೇಪರ್) ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಆ ಮೂಲಕ ಒಕ್ಕಲಿಗ ಸಮುದಾಯದ ಹಾಗೂ ಹಳೆ ಮೈಸೂರು ಭಾಗದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಹೊಸ ಇತಿಹಾಸ ಬರೆಯಬಹುದು ಎಂಬುದು ಅವರ ಆಶಯವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಕರೆ ಆ ಭಾಗದ ಮತದಾರರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ತಟ್ಟುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು.
2. ಜೆಡಿಎಸ್ಗೆ ಆಘಾತ ತಂದ ಒಕ್ಕಲಿಗ ನಾಯಕತ್ವದ ಶಿಫ್ಟ್ (Political Shift)
ದಶಕಗಳಿಂದ ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಎಚ್.ಡಿ. ದೇವೇಗೌಡ ಹಾಗೂ ಮಾಜಿ ಸಿಎಂ ಎಚ್.ಡಿ. ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಅವರೇ ಒಕ್ಕಲಿಗ ಸಮುದಾಯದ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನಾಯಕರು ಎಂಬ ಬಿಂಬಿತ ಚಿತ್ರಣವಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷದ ಸಾರಥ್ಯ ವಹಿಸಿ, ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ರೇಸ್ನಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಗೆ ಬಂದ ಡಿಕೆ ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರನ್ನು ಕಂಡ ತಕ್ಷಣವೇ ಮತದಾರರ ಆಲೋಚನೆ ಬದಲಾಯಿತು.
- ಸಮುದಾಯದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪ್ರಭಾವಿ ನಾಯಕನಿಗೆ ಸಿಎಂ ಆಗುವ ಅವಕಾಶವಿದೆ ಎಂದಾಗ, ಜೆಡಿಎಸ್ನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಒಕ್ಕಲಿಗ ಮತಗಳು ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹರಿದು ಹಂಚಿಹೋದವು. ಇದು ಜೆಡಿಎಸ್ ಪಾಲಿಗೆ ಅರಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗದ ತುತ್ತಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿತು.
3. ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಆಳವಾದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ (Strategic Analysis)
- ಕೋಟೆ ಕೊನೆ ಕಸಿದ ಬಂಡೆ: ಮಂಡ್ಯ, ಮೈಸೂರು, ಹಾಸನ, ರಾಮನಗರ ಮತ್ತು ಕೋಲಾರ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಜೆಡಿಎಸ್ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಿಡಿತವನ್ನು ಡಿಕೆಶಿ ತಮ್ಮ ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿ ಸಂಘಟನಾ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಸಡಿಲಗೊಳಿಸಿದರು.
- ಅಧಿಕಾರದ ಕನಸು: ಹಳೆ ಮೈಸೂರು ಭಾಗದ ಜನರಿಗೆ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪಕ್ಷದ ಮೇಲಿದ್ದ ನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಮೀರಿ, ಈ ಬಾರಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಕ್ಷದಲ್ಲೂ ತಮ್ಮದೇ ಸಮುದಾಯದ ನಾಯಕನಿಗೆ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಅಧಿಕಾರ ಸಿಗಬಹುದು ಎಂಬ ಆಸೆ ಚಿಗುರೊಡೆಯುವಂತೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.
- ಪರ್ಯಾಯ ನಾಯಕತ್ವದ ಉದಯ: ದೇವೇಗೌಡರ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಬಲಿಷ್ಠ ಒಕ್ಕಲಿಗ ಕೇಂದ್ರ ಸ್ಥಾನವಾಗಿ ಕನಕಪುರ ಬಂಡೆ ಉದಯಿಸಿದ್ದು ಜೆಡಿಎಸ್ಗೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಹೋರಾಟ ತಂದಿಟ್ಟಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ ಒಳನೋಟ: ರಾಜಕಾರಣದಲ್ಲಿ ಸದಾ ‘ಅಧಿಕಾರ’ ಮತ್ತು ‘ಭಾವನೆ’ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಡಿಕೆ ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರು ತಮಗೆ ಸಿಎಂ ಆಗುವ ಅವಕಾಶವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಜಾಣ್ಮೆಯಿಂದ ಜನರ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ತಲುಪಿಸಿದರು. ಇದು ಜೆಡಿಎಸ್ನ ಕೋಟೆಯ ಬಾಗಿಲನ್ನು ಒಳಗಿನಿಂದಲೇ ತೆರೆಯುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಹಳೆ ಮೈಸೂರು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿರುವ ಈ ಹೊಸ ರಾಜಕೀಯ ಸಮೀಕರಣವು ಕೇವಲ ಒಂದು ಚುನಾವಣೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪಕ್ಷದ ಗಟ್ಟಿತನಕ್ಕೆ ಸವಾಲೊಡ್ಡಿರುವ ‘ಸಿಎಂ ಡಿಕೆ’ ಫ್ಯಾಕ್ಟರ್, ಮುಂಬರುವ ದಿನಗಳಲ್ಲೂ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜಕಾರಣದ ದಿಕ್ಕನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಲಿದೆ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.