ನಾಯಿ ಕಚ್ಚಿದಾಗ “ಅಯ್ಯೋ, ಸಣ್ಣ ಗಾಯ ತಾನೇ” ಎಂದು ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಮಾಡುವುದು ಎಂತಹ ಪ್ರಮಾದ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಈ ಇತ್ತೀಚಿನ ಘಟನೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಸಾಕು ನಾಯಿ ಅಥವಾ ಬೀದಿ ನಾಯಿ ಕಚ್ಚಿದ ತಕ್ಷಣ ಲಸಿಕೆ (Rabies Vaccine) ಪಡೆಯದಿದ್ದರೆ ಪ್ರಾಣಕ್ಕೆ ಸಂಚಕಾರ ಕಟ್ಟಿಟ್ಟ ಬುತ್ತಿ.
ಏನಿದು ಮುಂಬೈ ಬಾಲಕಿಯ ಘಟನೆ? (ಹಿನ್ನೆಲೆ)
ಮುಂಬೈನ 10 ವರ್ಷದ ಬಾಲಕಿಯೊಬ್ಬಳಿಗೆ ನಾಯಿ ಕಚ್ಚಿದಾಗ ಆಕೆ ಭಯದಿಂದ ಪೋಷಕರಿಗೆ ವಿಷಯ ತಿಳಿಸಿರಲಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಪೋಷಕರು ಅದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಗಾಯ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಇಂಜೆಕ್ಷನ್ ಹಾಕಿಸಿರಲಿಲ್ಲ (ಘಟನೆಯ ವಿವರಗಳಿಗನುಸಾರ). ಕೆಲವು ವಾರಗಳ ನಂತರ ಬಾಲಕಿಯಲ್ಲಿ ರೇಬಿಸ್ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ನೀರನ್ನು ಕಂಡರೆ ಭಯ (Hydrophobia), ವಿಪರೀತ ಜ್ವರ ಮತ್ತು ಅಸ್ವಸ್ಥತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ದಾಖಲಿಸುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಕಾಲ ಮಿಂಚಿಹೋಗಿತ್ತು. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಬಾಲಕಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಫಲಿಸದೆ ಮೃತಪಟ್ಟಳು.
ಇಂಜೆಕ್ಷನ್ ಹಾಕಿಸಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ? (ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ)
1. ರೇಬಿಸ್ ವೈರಸ್ ದಾಳಿ: ನಾಯಿಯ ಲಾಲಾರಸದಲ್ಲಿರುವ ರೇಬಿಸ್ ವೈರಸ್ ಮನುಷ್ಯನ ರಕ್ತದ ಮೂಲಕ ನರಮಂಡಲವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಒಮ್ಮೆ ಈ ವೈರಸ್ ಮೆದುಳನ್ನು ತಲುಪಿದರೆ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಬದುಕುಳಿಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕೇವಲ 0.1% ಮಾತ್ರ.
2. ಹೈಡ್ರೋಫೋಬಿಯಾ (ನೀರಿನ ಭಯ): ರೇಬಿಸ್ ಬಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ನೀರು ಕುಡಿಯಲು ಹೋದರೆ ಗಂಟಲಿನಲ್ಲಿ ವಿಪರೀತ ನೋವು ಮತ್ತು ಸೆಳೆತ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಅವರು ನೀರನ್ನು ಕಂಡು ಹೆದರತೊಡಗುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಸಾವಿನ ಅಂತಿಮ ಹಂತದ ಮುನ್ಸೂಚನೆ.
3. ಲಕ್ಷಣಗಳು ತಡವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ: ನಾಯಿ ಕಚ್ಚಿದ ತಕ್ಷಣ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಹತ್ತು ದಿನಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಒಂದು ವರ್ಷದ ನಂತರವೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಜಗತ್ತಿನ ಯಾವುದೇ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯೂ ರೋಗಿಯನ್ನು ಉಳಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ನಾಯಿ ಕಚ್ಚಿದ ತಕ್ಷಣ ನೀವು ಮಾಡಬೇಕಾದ್ದು ಏನು?
- ಗಾಯವನ್ನು ತೊಳೆಯಿರಿ: ನಾಯಿ ಕಚ್ಚಿದ ತಕ್ಷಣ ಹರಿಯುವ ನಲ್ಲಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ (Running Water) ಕನಿಷ್ಠ 15 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಸೋಪು ಹಾಕಿ ಗಾಯವನ್ನು ತೊಳೆಯಬೇಕು. ಇದು 70% ವೈರಸ್ ಹರಡುವುದನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ.
- ತಕ್ಷಣ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಿ: ಗಾಯ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿರಲಿ ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡದಾಗಿರಲಿ, ತಕ್ಷಣವೇ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಹೋಗಿ ‘ಆಂಟಿ ರೇಬಿಸ್ ವ್ಯಾಕ್ಸಿನ್‘ (ARV) ಹಾಕಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
- ಕೋಳು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಡಿ: ಗಾಯಕ್ಕೆ ಸುಣ್ಣ, ಮೆಣಸಿನಪುಡಿ ಅಥವಾ ಹರಳೆಣ್ಣೆ ಹಚ್ಚುವಂತಹ ನಾಟಿ ವೈದ್ಯ ಪದ್ಧತಿ ಮಾಡಬೇಡಿ. ಇದು ಸೋಂಕನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.
ತೀರ್ಮಾನ:
ನಾಯಿ ಕಚ್ಚಿದಾಗ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯುವುದು ಕೇವಲ ಆರೋಗ್ಯದ ವಿಷಯವಲ್ಲ, ಅದು ಬದುಕಿನ ಪ್ರಶ್ನೆ. ಮುಂಬೈ ಬಾಲಕಿಯ ಸಾವು ನಮಗೆ ಕಲಿಸುವ ಪಾಠವೊಂದೇ – ‘ಮುಂಜಾಗ್ರತೆಯೇ ಮದ್ದು‘. ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿ ಇರಲಿ, ಆದರೆ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಬೇಡ.