“ಭಾರತೀಯ ಬಂದರುಗಳಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ ಹಡಗುಗಳ ತಡೆ: ಜಾಗತಿಕ ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ಪಾಲನೆಯತ್ತ ದೆಹಲಿ ಹೆಜ್ಜೆ.”

ನವದೆಹಲಿ: ಅಮೆರಿಕದಿಂದ ನಿರ್ಬಂಧಕ್ಕೊಳಗಾದ ಇರಾನ್ ಟ್ಯಾಂಕರ್‌ಗಳನ್ನು ಭಾರತ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಜಾಗತಿಕ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿದೆ.

ಭಾರತದ ಈ ಕ್ರಮದ ಹಿಂದಿನ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು

ಈ ಘಟನೆಯನ್ನು ಕೇವಲ ಒಂದು ಹಡಗಿನ ವಶ ಎಂದು ನೋಡದೆ, ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದಾಗ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಅಂಶಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ:

1. ಅಮೆರಿಕದ ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು: ಅಮೆರಿಕವು ಇರಾನ್ ಮೇಲೆ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಆರ್ಥಿಕ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಹೇರಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಇರಾನ್‌ನ ತೈಲ ರಫ್ತನ್ನು ತಡೆಯುವುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶ. ಭಾರತವು ಅಮೆರಿಕದೊಂದಿಗೆ ಬಲವಾದ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ, ಈ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವುದು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿದೆ. ನಿರ್ಬಂಧಕ್ಕೊಳಗಾದ ಹಡಗುಗಳಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ನೀಡಿದರೆ ಭಾರತದ ಕಂಪನಿಗಳ ಮೇಲೂ ಅಮೆರಿಕ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ.

2. ಸಮುದ್ರ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ವಿಮೆ (Maritime Law & Insurance): ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಮೆರಿಕದ ನಿರ್ಬಂಧಕ್ಕೊಳಗಾದ ಹಡಗುಗಳಿಗೆ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾ ಕಂಪನಿಗಳು ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ವಿಮೆ ಇಲ್ಲದ ಹಡಗುಗಳು ಭಾರತದ ಬಂದರು ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಮತ್ತು ಅಪಾಯಕಾರಿ. ತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟು ಅಥವಾ ಈ ಭದ್ರತಾ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆ ಅಥವಾ ಕರಾವಳಿ ರಕ್ಷಣಾ ಪಡೆ ಇಂತಹ ಹಡಗುಗಳನ್ನು ತಡೆ ಹಿಡಿದಿರಬಹುದು.

3. ಭಾರತದ ‘ತಟಸ್ಥ’ ನೀತಿಗೆ ಸವಾಲು: ಭಾರತವು ಯಾವಾಗಲೂ ‘ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆ’ಯನ್ನು (Strategic Autonomy) ಪಾಲಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಬಣಕ್ಕೆ ಸೇರದೆ ತನ್ನ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು. ಒಂದು ಕಡೆ ಚಬಹಾರ್ ಬಂದರು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಇರಾನ್ ಜೊತೆಗಿನ ಸ್ನೇಹ ಮುಖ್ಯ, ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ ಜಾಗತಿಕ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲು ಅಮೆರಿಕದ ಬೆಂಬಲ ಅನಿವಾರ್ಯ. ಈ ಹಡಗುಗಳ ವಶವು ಭಾರತವು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ಬದ್ಧವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ನೀಡುವ ಪ್ರಯತ್ನವೂ ಆಗಿರಬಹುದು.

4. ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಣಾಮ: ಇರಾನ್ ಭಾರತಕ್ಕೆ ರಿಯಾಯಿತಿ ದರದಲ್ಲಿ ತೈಲ ನೀಡುವ ಪ್ರಮುಖ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ನಿರ್ಬಂಧಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಈ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ತಡೆಯುಂಟಾಗಿದೆ. ಹಡಗುಗಳ ವಶದಿಂದ ಇರಾನ್ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ನಡುವಿನ ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿನ ಬಿಗುವಿನ ವಾತಾವರಣ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ, ಇದು ಭವಿಷ್ಯದ ತೈಲ ಆಮದಿನ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಬಹುದು.

5. ಜಾಗತಿಕ ಸಂದೇಶ: ಈ ಕ್ರಮದ ಮೂಲಕ ಭಾರತವು ತಾನು ಜಾಗತಿಕ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ರಾಷ್ಟ್ರ ಎಂದು ಬಿಂಬಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ, ಇದು ಇರಾನ್ ಅಥವಾ ರಷ್ಯಾದಂತಹ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಭಾರತ ಹೊಂದಿರುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಂಬಂಧದ ಮೇಲೆ ಯಾವ ರೀತಿ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಕುತೂಹಲಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.

ಭಾರತದ ಈ ನಡೆಯು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಸಮತೋಲನ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವ ದೊಡ್ಡ ಸಾಹಸವಾಗಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಜಾಗತಿಕ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಿಂದ ಹೊರಬೀಳದಂತೆ ಎಚ್ಚರ ವಹಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಇಂಧನ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗಾಗಿ ಇರಾನ್‌ನಂತಹ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಕೆಡದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಭಾರತದ ಮುಂದಿರುವ ಸವಾಲು.