ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧದ ಕಾರ್ಮೋಡ: ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್‌ಗೆ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದಿಂದ ಶಾಂತಿಯ ಪಾಠ!

ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್: ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ (Middle East) ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ನಡುವೆಯೇ, ಇರಾನ್ ವಿರುದ್ಧ ನೇರ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಇಳಿಯದಂತೆ ಅಮೆರಿಕದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಅವರನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ ತಡೆಯುತ್ತಿರುವುದು ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಕುತೂಹಲ ಕೆರಳಿಸಿದೆ. ಇರಾನ್ ಮತ್ತು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಬದ್ಧ ವೈರಿಗಳಾಗಿದ್ದರೂ, ಯುದ್ಧದ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ ಅಮೆರಿಕವನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆಳೆಯುತ್ತಿರುವುದು ಏಕೆ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮೂಡಿದೆ.

ಇದರ ಹಿಂದಿನ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಕೀಯ ಹಾಗೂ ಆರ್ಥಿಕ ಕಾರಣಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಇಲ್ಲಿದೆ:

1. ಆರ್ಥಿಕತೆ ಮತ್ತು ತೈಲ ನೆಲೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಆತಂಕ: ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾಕ್ಕೆ ಯುದ್ಧದಿಂದ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ನಷ್ಟವಾಗುವ ಭೀತಿ ಇದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವೆ ನೇರ ಯುದ್ಧ ಶುರುವಾದರೆ, ಇರಾನ್ ತನ್ನ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳಿಂದ ಮೊದಲು ಗುರಿಯಾಗಿಸುವುದು ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಇರುವ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ತೈಲ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕಗಳನ್ನು. ಹಿಂದೆ ೨೦೧೯ರಲ್ಲಿ ಸೌದಿಯ ‘ಅರಾಮ್ಕೊ’ (Aramco) ತೈಲ ಘಟಕಗಳ ಮೇಲೆ ನಡೆದಿದ್ದ ದಾಳಿಯ ಭೀಕರತೆಯನ್ನು ಸೌದಿ ಮರೆತಿಲ್ಲ. ತೈಲ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ದಾಳಿಯಾದರೆ ಜಾಗತಿಕ ತೈಲ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಕುಸಿಯುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಸೌದಿಯ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹದಗೆಡಲಿದೆ.

2. ಭೌಗೋಳಿಕ ಅಸುರಕ್ಷತೆ: ಅಮೆರಿಕ ಸಾವಿರಾರು ಮೈಲುಗಳಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಆದರೆ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ ಇರಾನ್‌ನ ನೆರೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಯುದ್ಧದ ಬೆಂಕಿ ಹೊತ್ತಿಕೊಂಡರೆ, ಸೌದಿಯ ಪ್ರಮುಖ ನಗರಗಳು ಇರಾನ್ ಹಾಗೂ ಇರಾನ್ ಬೆಂಬಲಿತ ಉಗ್ರರ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಯೆಮೆನ್‌ನ ಹೌತಿ ಬಂಡುಕೋರರು) ದಾಳಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ತುತ್ತಾಗಲಿವೆ. ಅಮೆರಿಕದ ಯುದ್ಧದ ಬೆಲೆಯನ್ನು ತಾನು ತೆರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ವಾಸ್ತವ ಅರಿವು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾಕ್ಕಿದೆ.

3 ‘ವಿಷನ್ 2030’ (Vision 2030) ಕನಸು: ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ ತನ್ನ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಬದಲಾವಣೆ ತಂದಿದೆ. ಸೌದಿ ಯುವರಾಜ ಮೊಹಮ್ಮದ್ ಬಿನ್ ಸಲ್ಮಾನ್ (MBS) ಅವರು ದೇಶವನ್ನು ಕೇವಲ ತೈಲ ಆಧಾರಿತ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಿಂದ ಹೊರತಂದು, ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಕೇಂದ್ರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲು ‘ವಿಷನ್ 2030’ ಎಂಬ ಬೃಹತ್ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಹೂಡಿಕೆಗಳು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಬೇಕಾದರೆ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ ಇರುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಯುದ್ಧದ ವಾತಾವರಣ ವಿದೇಶಿ ಹೂಡಿಕೆದಾರರನ್ನು ಓಡಿಸುತ್ತದೆ.

4. ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಪರಿಹಾರದತ್ತ ಒಲವು: ಯುದ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಕಠಿಣ ಆರ್ಥಿಕ ದಿಗ್ಬಂಧನಗಳ (Sanctions) ಮೂಲಕವೇ ಇರಾನ್ ಅನ್ನು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದು ಸೌದಿಯ ವಾದವಾಗಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದ ‘ಗರಿಷ್ಠ ಒತ್ತಡ’ (Maximum Pressure) ತಂತ್ರವನ್ನು ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಅದು ಪೂರ್ಣಪ್ರಮಾಣದ ಮಿಲಿಟರಿ ಸಂಘರ್ಷವಾಗಿ ಬದಲಾಗುವುದನ್ನು ಕಟುವಾಗಿ ವಿರೋಧಿಸುತ್ತಿದೆ.

ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ: ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾಕ್ಕೆ ಇರಾನ್ ದುರ್ಬಲವಾಗಬೇಕು ಎಂಬ ಆಸೆಯಿದೆ. ಆದರೆ, ಆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ಬೆಂಕಿ ಬೀಳಬಾರದು ಎಂಬ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯನ್ನೂ ಅದು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯದ ಚದುರಂಗದಾಟದಲ್ಲಿ, ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದ ಈ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ನಡೆಗೆ ಅಮೆರಿಕದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪಂದಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಭವಿಷ್ಯ ನಿಂತಿದೆ.